سایمون تستا*: به‌عنوان پیمانکاری که در حوزه نظافت تخصصی و احیای کف‌های سخت فعالیت می‌کند، باید بگویم استفاده از مواد و روش‌های استاندارد و تجهیزات باکیفیت، مهم‌ترین عامل ارائه خدمات قابل‌اعتماد و نتیجه‌گراست. تجربۀ سال‌ها کار در پروژه‌های مختلف به ما نشان داده که انتخاب محصول مناسب، تفاوت جدی در کیفیت نهایی ایجاد می‌کند. هدف همۀ پیمانکاران حرفه‌ای این است که کف‌ها نه‌تنها تمیز شوند، بلکه عمر مفیدشان افزایش یابد و سطح، خواص اولیه خود را حفظ کند. به همین دلیل، شناخت ویژگی‌های کف، روش‌های نگهداری و نوع مواد مناسب، نقش تعیین‌کننده‌ای دارد. در ادامه، نگاهی دارم به مهم‌ترین نکاتی که در انتخاب روش‌ها و مواد مناسب برای نظافت کف‌های سخت باید در نظر گرفت.

نظافت کف‌های سخت از دیدگاه یک پیمانکار حرفه‌ای

انتخاب محلول مناسب بر اساس نوع کف

کف‌های چوبی، کف‌های ارتجاعی مثل وینیل، رابر، PVC و لینولئوم هرکدام نیازمند فرمولاسیونی متفاوت هستند. استفاده از مواد نامناسب می‌تواند باعث مات ‌شدن سطح، تغییر رنگ یا افت کارایی شود. محلول‌های استاندارد طوری طراحی می‌شوند که سطح را تمیز کنند، بدون اینکه به پوشش یا ساختار کف آسیب بزنند.

پرهیز از مواد شیمیایی مضر

برخی شوینده‌ها ظاهر را براق می‌کنند، اما به ‌مرور باعث آسیب‌های غیرقابل‌جبران می‌شوند. محلول‌های کم‌ضرر، پایه ‌آبی و دارای گواهی‌های زیست‌محیطی، هم کف را ایمن نگه می‌دارند و هم کیفیت هوای داخل ساختمان را بهتر حفظ می‌کنند. این موضوع در فضاهای بسته اهمیت بیشتری دارد، چون آلودگی هوای داخلی معمولاً چند برابر هوای بیرون است.

توجه به اثرات زیست‌محیطی

انتخاب محصولاتی که کمترین اثر منفی را بر محیط‌زیست دارند، امروز یک ضرورت است نه یک انتخاب. وجود گواهی‌های معتبری مانند سنجش انطباق (VOC) یا گواهی‌های سلامت مصرف‌کننده، نشان‌دهنده فرمولاسیون پاکیزه‌تر و کم‌خطرتر هستند.

تناسب با برنامه‌های مختلف نظافت

هیچ برنامۀ نظافتیِ واحدی برای همه فضاها وجود ندارد. نوع استفاده، میزان تردد، نوع آلودگی و موقعیت (مثل ورودی‌ها) تعیین می‌کند که نظافت باید روزانه، هفتگی یا دوره‌ای باشد. مواد استاندارد باید بتوانند از آلودگی‌های سطحی تا لکه‌های سخت و کف‌مانده‌های قدیمی را پاک کنند.

اهمیت نظافت عمیق

در فضاهای تجاری یا عمومی، انجام سه تا شش نوبت نظافت عمیق در سال ضروری است. این نوع نظافت، آلودگی‌ها و باقی‌مانده‌های قدیمی که با نظافت روزمره پاک نمی‌شوند را از عمق سطح خارج می‌کند و عمر کف را افزایش می‌دهد.

نقش تجهیزات مناسب

کیفیت تجهیزات نظافت، مانند اسکرابرها، پدها و ابزارهای جمع‌آوری آلودگی، تأثیر مستقیم روی نتیجه دارد. دستگاه‌های حرفه‌ای با برس‌های قدرتمند، می‌توانند لایه‌های عمیق‌تر آلودگی را خارج کنند و زمان کار را به‌طور محسوس کاهش دهند.

قابلیت استفاده در نظافت دستی و ماشینی

مواد حرفه‌ای باید هم با دستگاه‌های اسکرابر قابل استفاده باشند و هم با روش‌های دستی مثل تی و پد. این انعطاف‌پذیری کار پیمانکار را ساده‌تر می‌کند و باعث می‌شود در پروژه‌های مختلف نیاز به مواد متنوع نباشد.

مقرون‌به‌صرفه‌بودن در بلندمدت

استفاده از مواد باکیفیت، هرچند در ظاهر هزینه بیشتری دارد، اما در عمل به دلایل زیر باعث صرفه‌جویی می‌شود:

• کاهش دفعات نیاز به ترمیم یا تعویض کف
• امکان اجرای برنامه‌های منظم به‌جای تمیزکاری‌های سنگین و پراکنده
• کاهش زمان عملیات و هزینۀ نیروی انسانی

اهمیت آموزش و آشنایی با استانداردها

نظافت کف‌های سخت، اگر با مواد یا روش اشتباه انجام شود، می‌تواند خسارت‌زا باشد. آموزش مستمر به پیمانکاران و آگاهی از استانداردهای روز باعث می‌شود مواد به‌درستی استفاده شوند و کیفیت کار در سطح مطلوب بماند.

نوسازی کف‌های ارتجاعی

یکی از راهکارهایی که کمتر دربارۀ آن صحبت می‌شود، احیای کف ارتجاعی در محل، بدون نیاز به جمع‌آوری و تعویض کامل است. این روشِ بسیار سریع‌، هزینۀ کمتری دارد و ضمن ایجاد اثرات محیط‌زیستی کمتر، سطحی یکدست و بهداشتی تولید می‌کند که نظافت آن ساده‌تر است.

خطرات پنهان در مواد شیمیایی نظافتی

مکس اسمیت، مشاور راهکارهای ایمنی در EcoOnline، توضیح می‌دهد چرا مواد شیمیایی نظافتی می‌توانند خطرناک باشند و چگونه می‌توان این خطرات را کنترل کرد. بیش از ۴۰درصد کارکنان در محیط کار با مواد شیمیایی خطرناک سروکار دارند. مدیریت صحیح مواد شیمیایی باید یکی از اصول اساسی هر برنامۀ ایمنی و سلامت شغلی باشد.

سازمان‌ها موظف هستند تا حد ممکن از کارکنان خود در برابر آسیب‌هایی که مواد شیمیایی می‌توانند ایجاد کنند، محافظت کنند.

خطرات از کجا شروع می‌شوند؟

جالب اینجاست که بسیاری از این خطرات در همان محصولاتی پنهان‌ هستند که برای پاکیزه و ایمن نگه‌داشتن فضاها استفاده می‌شوند. سالهاست خطرات ناشی از محصولات نظافتی مورد بررسی قرار گرفته. یک مطالعه بین سال‌های ۱۹۹۸ تا ۲۰۱۲ نشان داد که حدود ۱۱۰۶ مورد آسم شغلی با قرارگیری در معرض محصولات نظافتی مرتبط بوده است.

این پژوهش تأکید می‌کند محصولاتی که حاوی ترکیبات آلی فرّار (VOCs) مانند استون، بنزن و فرمالدهید هستند، به‌همراه مواد مضری مثل آمونیاک و سفیدکننده، می‌توانند به ریه‌ها آسیب بزنند و در صورت درمان‌نشدن، پیامدهای طولانی‌مدت بر جای بگذارند. با وجود این خطرات روشن، بسیاری از این مواد همچنان به‌راحتی در بازار در دسترسند. این ناهماهنگی، سلامت کارکنان را تهدید می‌کند و باعث ایجاد مشکلات قابل پیشگیری می‌شود.

مسئولیت قانونی سازمان‌ها

طبق مقررات COSHH، کسب‌وکارها موظفند شرایط کاری ایمن فراهم کنند و اطمینان دهند مواد شیمیایی مورد استفاده با استانداردهای ایمنی همخوانی دارند. اولین قدم، انجام ارزیابی ریسک COSHH است تا مواد خطرناک شناسایی و میزان خطر آنها مشخص شود. سپس می‌توان راهکارهای کنترلی لازم را برای کاهش ریسک اجرا کرد.

آموزش؛ حلقه‌ای که معمولاً جدی گرفته نمی‌شود

کارفرمایان باید آموزش‌های منظم ایمنی مواد شیمیایی را برای کارکنان اجرا کنند. آشنایی افراد با ماهیت مواد، روش استفاده ایمن و نحوۀ دفع صحیح آنها ضروری است. آموزش سالی یک‌بار کم است؛ آموزش‌های دوره‌ای و منظم «بهترین رویکرد» محسوب می‌شود و آگاهی کارکنان دربارۀ تغییرات قوانین و الزامات را نیز بالا می‌برد.

نقش فناوری در مدیریت ایمن مواد شیمیایی

برای محافظت مؤثر از کارکنان، استفاده از راهکارهای فناورانه اهمیت زیادی دارد. نقطۀ شروع، ایجاد سامانۀ مدیریت موجودی مواد شیمیایی است؛ سامانه‌ای که دید شفاف و کاملی از مواد مورد استفاده در سازمان ارائه می‌دهد. در این میان، برگه‌های اطلاعات ایمنی (SDS) نقش کلیدی دارند. این برگه‌ها خطرات بالقوه را توضیح می‌دهند و روش‌های صحیح کار، نگهداری و دفع مواد را مشخص می‌کنند. پس از جمع‌آوری اطلاعات، سازمان‌ها می‌توانند سراغ فناوری جایگزینی مواد شیمیایی بروند تا مواد خطرناک را با گزینه‌های کم‌خطرتر جایگزین کنند. این روند، ریسک‌ها را کاهش می‌دهد و انطباق بلندمدت با مقررات را تضمین می‌کند.

***

با افزایش نتایج مطالعات دربارۀ خطرات مواد شیمیایی نظافتی، آگاهی عمومی نیز رو به افزایش است. برای حفظ سلامت کارکنان، سازمان‌ها باید شفافیت بیشتری ایجاد کنند، موجودی مواد شیمیایی را دقیق مدیریت کنند و جایگزینی مواد خطرناک را جدی بگیرند. در غیر این صورت، پیامدهای آن، هم سلامت کارکنان را تحت‌تأثیر قرار می‌دهد و هم سازمان‌ها را با پیامدهای حقوقی آینده روبه‌رو می‌کند.

منابع: www.ecoonline.com – www.stainbusterscleaning.co.uk

* مدیرعامل شرکت خدمات نظافت و بهداشت «استِین باسترز» (Stainbusters)، متخصص در نظافت سطوح سخت و بازسازی سطوح مقاوم و پیمانکار دارای گواهی‌«بونا» (Bona)

این مطلب در شمارۀ 47 ماهنامه ویکی‌کلین و در صفحات 8 و 9 منتشر شده است.

لینک کوتاه: https://wikiclean.ir/i6ft